Δευτέρα 16 Μαΐου 2011


Stephen Hawking: 'There is no heaven; it's a fairy story'

In an exclusive interview with the Guardian, the cosmologist shares his thoughts on death, M-theory, human purpose and our chance existence
Stephen Hawking
Stephen Hawking dismisses belief in God in an exclusive interview with the Guardian. Photograph: Solar & Heliospheric Observatory/Discovery Channel
A belief that heaven or an afterlife awaits us is a "fairy story" for people afraid of death, Stephen Hawking has said.
In a dismissal that underlines his firm rejection of religious comforts, Britain's most eminent scientist said there was nothing beyond the moment when the brain flickers for the final time.
Hawking, who was diagnosed with motor neurone disease at the age of 21, shares his thoughts on death, human purpose and our chance existence in an exclusive interview with the Guardian today.
The incurable illness was expected to kill Hawking within a few years of its symptoms arising, an outlook that turned the young scientist to Wagner, but ultimately led him to enjoy life more, he has said, despite the cloud hanging over his future.
"I have lived with the prospect of an early death for the last 49 years. I'm not afraid of death, but I'm in no hurry to die. I have so much I want to do first," he said.
"I regard the brain as a computer which will stop working when its components fail. There is no heaven or afterlife for broken down computers; that is a fairy story for people afraid of the dark," he added.
Hawking's latest comments go beyond those laid out in his 2010 book,The Grand Design, in which he asserted that there is no need for a creator to explain the existence of the universe. The book provoked a backlash from some religious leaders, including the chief rabbi, Lord Sacks, who accused Hawking of committing an "elementary fallacy" of logic.
The 69-year-old physicist fell seriously ill after a lecture tour in the US in 2009 and was taken to Addenbrookes hospital in an episode that sparked grave concerns for his health. He has since returned to his Cambridge department as director of research.
The physicist's remarks draw a stark line between the use of God as a metaphor and the belief in an omniscient creator whose hands guide the workings of the cosmos.
In his bestselling 1988 book, A Brief History of Time, Hawking drew on the device so beloved of Einstein, when he described what it would mean for scientists to develop a "theory of everything" – a set of equations that described every particle and force in the entire universe. "It would be the ultimate triumph of human reason – for then we should know the mind of God," he wrote.
The book sold a reported 9 million copies and propelled the physicist to instant stardom. His fame has led to guest roles in The Simpsons, Star Trek: The Next Generation and Red Dwarf. One of his greatest achievements in physics is a theory that describes how black holes emit radiation.
In the interview, Hawking rejected the notion of life beyond death and emphasised the need to fulfil our potential on Earth by making good use of our lives. In answer to a question on how we should live, he said, simply: "We should seek the greatest value of our action."
In answering another, he wrote of the beauty of science, such as the exquisite double helix of DNA in biology, or the fundamental equations of physics.
Hawking responded to questions posed by the Guardian and a reader in advance of a lecture tomorrow at the Google Zeitgeist meeting in London, in which he will address the question: "Why are we here?"
In the talk, he will argue that tiny quantum fluctuations in the very early universe became the seeds from which galaxies, stars, and ultimately human life emerged. "Science predicts that many different kinds of universe will be spontaneously created out of nothing. It is a matter of chance which we are in," he said.
Hawking suggests that with modern space-based instruments, such as the European Space Agency's Planck mission, it may be possible to spot ancient fingerprints in the light left over from the earliest moments of the universe and work out how our own place in space came to be.
His talk will focus on M-theory, a broad mathematical framework that encompasses string theory, which is regarded by many physicists as the best hope yet of developing a theory of everything.
M-theory demands a universe with 11 dimensions, including a dimension of time and the three familiar spatial dimensions. The rest are curled up too small for us to see.
Evidence in support of M-theory might also come from the Large Hadron Collider (LHC) at Cern, the European particle physics laboratory near Geneva.
One possibility predicted by M-theory is supersymmetry, an idea that says fundamental particles have heavy – and as yet undiscovered – twins, with curious names such as selectrons and squarks.
Confirmation of supersymmetry would be a shot in the arm for M-theory and help physicists explain how each force at work in the universe arose from one super-force at the dawn of time.
Another potential discovery at the LHC, that of the elusive Higgs boson, which is thought to give mass to elementary particles, might be less welcome to Hawking, who has a long-standing bet that the long-sought entity will never be found at the laboratory.
Hawking will join other speakers at the London event, including the chancellor, George Osborne, and the Nobel prize-winning economist Joseph Stiglitz.

Science, truth and beauty: Hawking's answers

What is the value in knowing "Why are we here?"
The universe is governed by science. But science tells us that we can't solve the equations, directly in the abstract. We need to use the effective theory of Darwinian natural selection of those societies most likely to survive. We assign them higher value.
You've said there is no reason to invoke God to light the blue touchpaper. Is our existence all down to luck?
Science predicts that many different kinds of universe will be spontaneously created out of nothing. It is a matter of chance which we are in.
So here we are. What should we do?
We should seek the greatest value of our action.
You had a health scare and spent time in hospital in 2009. What, if anything, do you fear about death?
I have lived with the prospect of an early death for the last 49 years. I'm not afraid of death, but I'm in no hurry to die. I have so much I want to do first. I regard the brain as a computer which will stop working when its components fail. There is no heaven or afterlife for broken down computers; that is a fairy story for people afraid of the dark.
What are the things you find most beautiful in science?
Science is beautiful when it makes simple explanations of phenomena or connections between different observations. Examples include the double helix in biology, and the fundamental equations of physics."

Τετάρτη 11 Μαΐου 2011


Μαριναλέντα. Οταν η Ουτοπία γίνεται πραγματικότητα.

Η Μαριναλέντα είναι μια κοινότητα στην Ανδαλουσία, που πολλοί χαρακτηρίζουν ως σοσιαλιστική όαση, αφου είναι απαλλαγμένη ολοκληρωτικά απο την καπιταλιστική λογική, η οποία κυριαρχεί σε ολόκληρο τον κόσμο , υιοθετεί ένα μοντέλο οικονομίας όπου τα κέρδη δεν έχουν καμιά σημασία και η γή ανήκει μόνο σε αυτούς που τη δουλεύουν.
Πως όμως είναι δυνατόν  ένα χωριό 2.600 κατοίκων να χαράζει τη δική του οικονομική πολιτική ;  Ολα ξεκίνησαν το 1979 όταν δήμαρχος εξελέγη στην Μαριναλέντα ο Χουάν Μανουέλ Σάντσες Γκορντίγιο. Το 1986, έπειτα απο 12 χρόνια αγώνων και καταλήψεων, κυρίως απο τις γυναίκες του χωριού, η Μαριναλέντα κατάφερε να πάρει απο ένα γαιοκτήμονα 12.000 στρέμματα γής και να δημιουργήσει έναν αγροτικό συνεταιρισμό απο τον οποπίο ζεί σήμερα σχεδόν όλο το χωριό.

Στον συνεταιρισμό Εl Humoso οι συνεταίροι εργάζονται 6,5 ώρες την ημέρα, απο τη Δευτέρα ως το Σάββατο, δηλαδή 39 ώρες την εβδομάδα. Ολοι έχουν τον ίδιο μισθό ο οποίος ανέρχεται γύρω στα 1.500 ευρώ, ανεξάρτητα απο τη δουλειά που κάνουν. Οι συγκομιδές ( ελαιόλαδο, αγκινάρες, πιπεριές κ.λ.π.) συσκευάζονται στο μικρό εργοστάσιο που βρίσκεται στη μέση του χωριού και στο οποίο εργάζονται, σε πολλή χαλαρή ατμόσφαιρα, περίπου 60 γυναίκες και 4-5 άντρες. Τα προϊόντα πωλούνται κυρίως στην Ισπανία. Τα έσοδα του συνεταιρισμού δεν μοιράζονται, αλλά επενδύονται και πάλι στον συνεταιρισμό για να δημιουργηθούν δουλειές και γιαυτό στο χωριό δεν υπάρχουν άνεργοι.

Σε αυτή λοιπόν την κοινότητα τόσο ο δήμαρχος όσο και οι κάτοικοι του χωριού εφαρμόζουν μια συμμετοχική δημοκρατία. Καθοριστικό όργανο που αποφασίζει απο το ζήτημα της φορολογίας μέχρι τις δημόσιες επενδύσεις  και δαπάνες που θα πραγματοποιηθούν, αποτελεί η Γενική Συνέλευση της κοινότητας, με τη συμμετοχή όλων των κατοίκων, ανεξαρτήτως ηλικίας, φύλου, ή άλλων διακρίσεων. Οπως υποστηρίζει και ο δήμαρχος δεν μπορεί να υπάρχει ισότητα στην πολιτική αν δεν υπάρχει πρώτα ισότητα στην οικονομία. Αξίζει να σημειωθεί οτι ο δήμαρχος Γκορντίγιο εκλέγεται εδώ και τρείς δεκαετίες και εκλογές πραγματοποιούνται κάθε τέσσερα χρόνια.

Σε μια κοινωνία όπου δεν υπάρχουν κοινωνικές τάξεις η αστυνόμευση αποτελεί σπατάλη καθώς οι κάτοικοι έχουν καταφέρει να αναπτύξουν σχέσεις εμπιστοσύνης, αλληλεγγύης και αλληλοβοήθειας καθώς επίσης και συντροφικότητας. Δικαστήρια και φυλακές δεν υπάρχουν παρά μόνο ένας αιρετός λαϊκός δικαστής που αντιμετωπίζει παραβατικές συμπεριφορές χωρίς ποινές και τις προσωπικές διαφορές τις λύνει με νουθεσίες. Μοναδικό κέντρο αποφάσεων για όλα οι γενικές συνελεύσεις, τακτικές και έκτακτες. Το δικαίωμα στην ανεξιθρησκεία είναι αναφαίρετο αν και δεν υπάρχει ιερέας, τις όποιες ανάγκες δημιουργούνται τις καλύπτει ιερέας απο διπλανά χωριά.

Στη Μαριναλέντα η στέγαση, η εργασία, ο πολιτισμός, η εκπαίδευση και η υγεία θεωρούνται δικαίωμα. Η ατομική ιδιοκτησία και οι σχέσεις εκμετάλλευσης που διέπουν τις κοινωνίες μας  αποτελούν άγνωστες λέξεις για του κατοίκους τις Μαριναλέντας. Η απελευθέρωση και ολοκλήρωση των μελών της κοινότητας αρχίζει να παίρνει σάρκα και οστά. Το όραμα της σοσιαλιστικής κονωνίας δεν αποτελεί μια απλή εικόνα απο το μέλλον. ΔΗΜΗΤΡΗΣ – ΒΛΑΣΗΣ.

Δευτέρα 9 Μαΐου 2011



Έντυπη Έκδοση 

Ο ΓΑΛΛΟΣ ΦΙΛΟΣΟΦΟΣ ΣΕΡΖ ΛΑΤΟΥΣ ΚΡΟΥΕΙ ΤΟΝ ΚΩΔΩΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΡΥΠΑΝΣΗ

Οικοσοσιαλισμός ή βαρβαρότητα

Οικοσοσιαλισμός ή βαρβαρότητα μπορεί να είναι σήμερα το πρόταγμα ενός απελευθερωτικού κινήματος για την κοινωνία και τη φύση για να σωθεί ο πλανήτης μας, πιστεύει ο Γάλλος φιλόσοφος Σερζ Λατούς, ταυτόχρονα με την ανάπτυξη ενός μοντέλου οικολογικής επιστήμης και συμβιωτικής τεχνολογίας στο πλαίσιο της αποανάπτυξης.
Ο Γάλλος φιλόσοφος Σερζ Λατούς στον αρχαιολογικό χώρο της ΚνωσούΟ Γάλλος φιλόσοφος Σερζ Λατούς στον αρχαιολογικό χώρο της ΚνωσούΓια τη σημερινή δραματική κατάσταση στην Ευρώπη που δημιούργησε το κυρίαρχο σύστημα ανάπτυξης με τις φούσκες, τονίζει πως μοιάζει με την περίοδο του Μεσοπολέμου, αλλά τότε εφαρμόστηκαν κεϊνσιανές οικονομικές πολιτικές, σήμερα μόνο τα ακροδεξιά κόμματα θέτουν ζήτημα φορολόγησης και ελέγχου των τραπεζών όπως στην Ουγγαρία αλλά και η Λεπέν, στοιχείο που κάποιοι θέλουν να αποκρύψουν.
Η Αριστερά στην Ευρώπη δεν μιλά γι' αυτά τα φαινόμενα. Το Μνημόνιο και να θέλουν δεν μπορούν να το πληρώσουν οι λαοί, ενώ αν η Ελλάδα είχε τη δραχμή μπορούσε να κάνει υποτίμηση και να αποτινάξει μεγάλο μέρος του χρέους.
Τον Σερζ Λατούς κάλεσε στο Ηράκλειο Κρήτης το Δίκτυο Συλλόγων Μεσαράς που ενεργοποιείται για την επίλυση των πολύπλευρα οξυμένων προβλημάτων και τον φιλοξένησε εκ μέρους του Δικτύου ο Πολιτιστικός Σύλλογος Μιαμού - Λέντα «Ο Ασκληπιός».
Κύριε Λατούς, ποια είναι τα αξιακά κριτήρια της αποανάπτυξης σε οικονομικό, πολιτιστικό και πολιτικό επίπεδο για να ξεφύγει ο πλανήτης από την πολύπλευρη βαρβαρότητα;
**Η ρύπανση σε κοινωνικό επίπεδο είναι τεράστια. Διότι οι μοντέρνες κοινωνίες δεν έχουν κάνει ό,τι πρέπει στα συστήματα της εκπαίδευσης, της παραγωγής, της κατανάλωσης κ.λπ., για να αποφύγουμε την ύβριν. Υπήρξαν υπερβολές και στην εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου, αλλά τότε τα πράγματα ήταν σε έλεγχο, ενώ υπήρχε και ένα κοινό θετικό σε αξίες. Μετά τον 17ο αιώνα στην Αγγλία και τη Γαλλία άφησαν τον άνθρωπο να αναπτυχθεί με βάση την ελευθερία των παθών και φτάσαμε έτσι στην πλεονεξία.
Με βάση την άποψη του Ανταμ Σμιθ, στην ελεύθερη οικονομία δεν ήθελαν να έχουν μόνο ένα καλό γεύμα αλλά και κάτι παραπάνω με την έννοια των εγωιστικών παθών, το κέρδος. Υποστήριζαν ο Ντεκάρτ και ο Μπέικον πως το μεγαλύτερο κέρδος θα έφερνε το μεγαλύτερο καλό. Μάλιστα ο Μπέικον έλεγε να χρησιμοποιήσουμε τη φύση ως πόρνη για να πάρουμε όσα περισσότερα μπορούμε!
Η σύγχρονη οικονομία της απληστίας βασίζεται πάνω σε αυτό και έχει την άποψη ότι είναι καλό να κυριαρχήσουμε, να σκοτώσουμε κ.λπ.
Ανθρώπινο υβρίδιο
Με την ανάπτυξη της βιοτεχνολογίας, της νανοτεχνολογίας και άλλων επιστημών, σκέφτονται ότι μπορούν να δημιουργήσουν υβρίδιο ανθρώπου για να κυριαρχήσει στη Γη και να πάει και σε άλλους πλανήτες. Αυτή είναι η καπιταλιστική κοινωνία της παγκοσμιοποιημένης αγοράς όπου ζούμε.
Επομένως δεν καταλαβαίνουμε αυτό που καταλαβαίνει ένα μικρό παιδί, πως ο πλανήτης είναι περιορισμένος και η απεριόριστη ανάπτυξη θα οδηγήσει σε ρήξη. Πρέπει να βρούμε την έννοια του μέτρου στην κοινωνία και στη σχέση μας με τη φύση. Η βασική φιλοσοφική θέση μπορεί να εκφραστεί με τη διατύπωση του Μαχάτμα Γκάντι, «Ο κόσμος είναι αρκετά μεγάλος για να ικανοποιήσει όλους, αλλά είναι αρκετά μικρός για την απληστία των λίγων».
Ο Κορνήλιος Καστοριάδης είχε εκφράσει την άποψη με υπόβαθρο την αρχαία ελληνική σκέψη, την επαναφορά της σχέσης αρμονίας κοινωνίας -φύσης, των αξιών του μέτρου, της φρόνησης κ.λπ. με βάση την άμεση δημοκρατία.
**Γνώρισα τον Καστοριάδη, αποτελεί μία από τις πηγές της φιλοσοφίας της αποανάπτυξης. Μίλησε κυρίως για την αποαποικιοποίηση του φαντασιακού της οικονομίας. Ο δεύτερος στοχαστής, ο Ιβαν Ιλιτς, ανέπτυξε την έννοια της συμβιωτικότητας - και τα δύο οδηγούν στην ιδέα της αυτονομίας. Η σύνθεση των δύο προηγούμενων απόψεων έγινε από τον Αντρέ Γκορζ, που εισήγαγε την Πολιτική Οικολογία και συνεχίζω εγώ. Επί 30 χρόνια ήταν σαν να μιλούσαν στην έρημο. Τώρα ήρθε η ώρα να κάνουμε κάτι, είναι σαν σιωπηλή άνοιξη.
 Η πολιτική των μνημονίων εξαθλιώνει τους λαούς της Ευρώπης, ενώ οι τράπεζες και τα μονοπώλια πλουτίζουν. Μήπως πρέπει οι λαοί -και η Ελλάδα- φυσικά να μην πληρώσουν το Μνημόνιο;
* Αυτό το φαινόμενο είναι το τελευταίο αποτέλεσμα του συστήματος της κοινωνίας της ανάπτυξης. Μέχρι τη δεκαετία του 1970 ανέβαιναν οι δείκτες ανάπτυξης, αλλά μετά ανέβαιναν οι δείκτες χωρίς ανάπτυξη, η ανάπτυξη είναι πλασματική. Ενα ορατό σημείο αυτής της πλευράς είναι ότι καταρρέει η τράπεζα της Αμερικής Lehman Brothers και πυροδοτεί όλη τη μετέπειτα ιστορία με τις φούσκες. Τώρα οι τραπεζίτες προσπαθούν να βάλουν τους λαούς να πληρώσουν το χρέος, αλλά αυτό το χρέος και να θέλεις να το πληρώσεις δεν πληρώνεται. Κάνουν σαν να μην καταλαβαίνουν για να σώσουν το σύστημα.
Υπάρχει πλέον στην Ευρώπη, μαζί με την οικονομική και αξιακή κρίση, άνοδος των κινημάτων της Ακροδεξιάς και η όλη κατάσταση θυμίζει συνθήκες Μεσοπολέμου. Μπορεί η κ. Μέρκελ με βάση το απολυταρχικό υπόβαθρο της Γερμανίας να μας φορέσει τον ολοκληρωτικό ζουρλομανδύα του Καρλ Σμιτ;
* Παραδόξως η κατάσταση στην Ευρώπη μοιάζει με αυτή του 1930 με την οικονομική κρίση, αλλά τότε εφάρμοσαν πολιτικές κεϊνσιανές. Τότε η Αριστερά έλεγε «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα». Η βαρβαρότητα ήταν ο ναζισμός. Οι βόρειες χώρες εφάρμοσαν σοσιαλοδημοκρατία με παραγωγισμό. Ο Μαρξ εκθείαζε και τον παραγωγισμό και τον σοσιαλισμό ασκώντας και κριτική στον καπιταλισμό, δημιουργήθηκε ένας βιομηχανισμός και από το σταλινικό καθεστώς.
Μόνο οι ακροδεξιοί
Τώρα οι ιδέες είναι άλλες λόγω περιβάλλοντος: Οικοσοσιαλισμός ή βαρβαρότητα. Δυστυχώς κανένα μέρος της ευρωπαϊκής Αριστεράς δεν προτείνει κάτι σε όλα αυτά τα προβλήματα. Λύσεις προτείνουν δυστυχώς μόνο τα ακροδεξιά κόμματα σε αυτά τα φαινόμενα. Μόνο η Ακροδεξιά στην Ουγγαρία φορολόγησε τις τράπεζες και προσπαθούν να το αποκρύψουν.
Τα οικονομικά μέτρα που πρότεινε η Λεπέν στη Γαλλία, να φορολογήσουμε τις τράπεζες, να τονωθεί το τοπικό στοιχείο ενάντια στο παγκοσμιοποιημένο, με βρίσκουν σύμφωνο, διαφωνώ πλήρως με τα άλλα. Κανένας αριστερός δεν προτείνει αντίστοιχα μέτρα (σ.σ.: το ΚΚΕ και ο ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα έχουν κάνει προτάσεις ελέγχου του κεφαλαίου).
Πρέπει να αποκτήσουμε κοινωνικό έλεγχο πάνω στις τράπεζες. Επίσης να δούμε την κυκλοφορία τοπικών νομισμάτων ανά περιοχή, όπως γινόταν παλιά στη Γαλλία. Αν η Ελλάδα είχε τη δραχμή θα μπορούσε να κάνει μια υποτίμηση και να αποτινάξει το μεγαλύτερο χρέος. *

Κυριακή 8 Μαΐου 2011


Οσκαρ Νεγκτ: «Η πολιτική της τρόικας βαθαίνει την κρίση»
Ο γερμανός κοινωνιολόγος Οσκαρ Νεγκτ επικρίνει την πολιτική του Βερολίνου και ζητεί στρατηγική ευρωπαϊκής αλληλεγγύης
Οσκαρ Νεγκτ: «Η πολιτική της τρόικας βαθαίνει την κρίση»
3Share
εκτύπωση  
 
Η οικονομία δεν είναι μόνο οι αγορές. Μέσα  και δίπλα από αυτές εργάζονται δεκάδες εκατομμύρια άτομα που διεκδικούν μεγαλύτερο  μερίδιο στην οικονομική και πολιτική εξουσία.   Σε αυτές τις διεκδικήσεις είναι επικεντρωμένο το έργο του Οσκαρ Νεγκτ, του σημαντικότερου σήμερα εκπροσώπου της αριστερής κοινωνιολογίας στη Γερμανία. Ο 77χρονος  διανοητής βάζει τώρα πόδι στην πολιτική της   Ανγκελα Μέρκελ που στρέφεται εναντίον των   οικονομικά αδυνάμων- σήμερα οι χώρες της  περιφέρειας, αύριο εκείνες του κέντρου. Ο στόχος του είναι μια Ευρώπη της αλληλεγγύηςόχι στα λόγια αλλά μέσα από συγκεκριμένα μέτρα που θα βάζουν φρένο στην ασυδοσία των  κερδοσκόπων και των τοκογλύφων.

- Ο φιλόσοφος Γιούργκεν Χάμπερμας και ο πρώην υπουργός Εξωτερικών Γιόσκα Φίσερ καταφέρθηκαν προσφάτως σε δημόσια συζήτηση στο Βερολίνο εναντίον του «επανεθνικισμού» της γερμανικής πολιτικής. Ο Χάμπερμας την απέδωσε σε ιστορικούς και γεωπολιτικούς λόγους, ο Φίσερ υποστήριξεότι δεν είναι στρατηγικά σχεδιασμένηαλλά ότι απλώς «γίνεται» στα τυφλά.Βλέπετε και εσείς μια τέτοια εξέλιξη;

«Ο Χάμπερμας αποδίδει την επιστροφή στον εθνικισμό σε τρεις κυρίως λόγους: πρώτον, στην επανένωση της Γερμανίας, δεύτερον, στη γεωπολιτική και οικονομική υπεροχή της και, τρίτον, στην “ομαλοποίηση” της γερμανικής εξωτερικής πολιτικής μετά την επανένωση της χώρας, που είχε ως επακόλουθο την άμβλυνση των ενδοιασμών για πολεμικές επιχειρήσεις. Συμφωνώ με τους δύο ομιλητές ως προς το “κανονιστικό” σκέλος των απόψεών τους, με την έννοια ότι στη γερμανική πολιτική των τελευταίων είκοσι ετών δεν υπάρχει ένα στρατηγικό κόκκινο νήμα».

- Τι επιπτώσεις έχουν λοιπόν οι αιώνιοι αυτοσχεδιασμοί του Βερολίνου για την Ευρώπη; «Πολύ άσχημες. Η πρωτοκαθεδρία του γαλλογερμανικού άξονα στην ενοποίηση της Ευρώπης λειτουργεί σαν δίκοπο μαχαίρι: Από τη μία προωθεί την ενοποιητική διαδικασία, από την άλλη περιθωριοποιεί όλο και περισσότερο τις χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας. Αυτό οφείλεται αφενός στον εντελώς αφηνιασμένο χρηματιστικό καπιταλισμό, αφετέρου σε μια παραγωγή που στηρίζεται στον ανταγωνισμό. Το μοιραίο αποτέλεσμα της έλλειψης ενός συνεκτικού πλάνου είναι η αυξανόμενη αποσύνδεση των χωρών της περιφέρειας από το κέντρο».

- Ποιο είναι το κεντρικό πρόβλημα της Ευρωπαϊκής Ενωσης;

«Το γεγονός ότι εξυπηρετεί βασικά τα συμφέροντα των επιχειρηματιών. Αυτό ισχύει και για τα μέτρα που λαμβάνονται σήμερα κατά της κρίσης, όπως ο ευρωπαϊκός μηχανισμός διάσωσης. Τα 550 δισ. ευρώ που έχει στη διάθεσή του αντιστοιχούν στον διπλάσιο γερμανικό προϋπολογισμό. Οι αστρονομικές υποθηκεύσεις και εγγυήσεις προς όφελος των τραπεζών υποθηκεύουν το μέλλον μας, ιδίως εκείνο της νέας γενιάς». 

- 
Κινδυνεύει έτσι με διάλυση η Ευρώπη; 

«Ασφαλώς. Η κατάληξη δεν θα είναι βέβαια η δημιουργία μιας πολεμοχαρούς κοινωνίας με την παραδοσιακή έννοια του όρου, αλλά ένας αδυσώπητος αγώνας για την επιβίωση. Σε αυτό συμβάλλουν αποφασιστικά και οι γραφειοκρατικά τυφλωμένες πολιτικές ελίτ».

- Τι σημαίνει αλληλεγγύη σήμερα στην Ευρώπη στον αστερισμό της κρίσης; 

«Η αλληλεγγύη είναι πάντα συγκεκριμένη. Μια μορφή της θα ήταν να εκτεθούν οι λόγοι που οδήγησαν στην κρίση. Να ειπωθεί ξεκάθαρα ότι αυτό που μας οδήγησε στο χείλος του γκρεμού ήταν η αποσύνδεση της χρηματιστικής από την πραγματική οικονομία. Η απαιτούμενη επαναρύθμιση της αγοράς θα ήταν και πράξη αλληλεγγύης προς τις χώρες που έχουν αποσυνδεθεί από το κέντρο. Μια άλλη μορφή θα ήταν η απαγόρευση των ιδιωτικών οίκων αξιολόγησης, οι οποίοι εξωθούν πολλές χώρες σε αδυναμία σύναψης δανείων και τελικά στη χρεοκοπία. Ολα αυτά δεν μπορούν να ρυθμιστούν βέβαια μόνο με νομικά και θεσμικά μέσα. Η τύχη τους θα κριθεί κυρίως στους συνδικαλιστικούς και πολιτικούς αγώνες για την αναδιανομή του κοινωνικού πλούτου».

- Τι πρέπει να κάνει το Βερολίνοπροκειμένου να αναστρέψει τις διαλυτικές τάσεις στην Ευρώπη; 

«Ως τώρα λείπει ένα ευρωπαϊκό σχέδιο, που θα λειτουργούσε πέρα από τους θεσμούς και τη νομισματική ένωση έχοντας κύριο στόχο τα κοινωνικά προβλήματα. Αν δεν λυθούν τα τελευταία, θα έχουμε αύξηση της περιθωριοποίησης εκατομμυρίων ανθρώπων. Ενα πρόσφατο παράδειγμα είναι το κύμα των προσφύγων από τις αραβικές χώρες προς την Ιταλία. Η αντιμετώπισή τους είναι καθαρά ερασιτεχνική. Για πανευρωπαϊκό συντονισμό ούτε λόγος. Ο κεντρικός σχεδιασμός στη βάση της αλληλεγγύης είναι όμως το μεγάλο ζητούμενο».

- Η Ελλάδα, παράλληλα, χτίζει ένα τείχος στα ελληνοτουρκικά σύνορα και σχεδίαζε την εγκατάσταση πλωτών στρατοπέδων συγκέντρωσης για τους πρόσφυγες στο Βόρειο Αιγαίο που θυμίζουν Γκουαντάναμο... «Είναι φοβερό. Το στήσιμο φρακτών στα ευρωπαϊκά σύνορα έχει απάνθρωπο χαρακτήρα. Τα τείχη είναι πιστοποιητικό ένδειας για τη σημερινή Ευρώπη. Ωστόσο η άρνηση της Γαλλίας και της Γερμανίας να δεχθούν, ως οφείλουν, μέρος των προσφύγων οξύνει την κρίση στις μεσογειακές χώρες. Το ότι αφήνονται μόνες τους να λύσουν το πρόβλημα αποτελεί σκάνδαλο».

- Το κυρίαρχο θέμα στην Ελλάδα είναι βέβαια σήμερα η αναδιάρθρωση. Εχετε άποψη γι΄ αυτό; 

«Δεν μπορώ να απαντήσω με ένα ξερό “ναι” ή μ΄ ένα “όχι”. Αυτό που ξέρω όμως σίγουρα είναι ότι η πολιτική της λιτότητας, που επιβάλλει στη χώρα η τρόικα, βαθαίνει αντί να απαλύνει την κρίση. Εκείνο που χρειάζεται σήμερα είναι μια κεϊνσιανική πολιτική με μεγάλες επενδύσεις σε δημόσια έργα. Σε αυτό θα μπορούσε να συνεισφέρει η Ευρώπη. Λεφτά υπάρχουν. Αυτό το βλέπουμε τελευταία καθημερινά, όταν οι κυβερνήσεις διαθέτουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ για τη στήριξη των τραπεζών. Η Γερμανία πρέπει να επιδείξει αλληλεγγύη και να σταματήσει να φέρεται με αποικιακό τρόπο σε οικονομικά αδύναμες χώρες, όπως η Ελλάδα».

- Πώς κρίνετε την τρέχουσα πολιτική της ελληνικής κυβέρνησης;

«Νομίζω ότι ο Παπανδρέου ακολουθεί μια καλά μελετημένη γραμμή ανάμεσα στις περικοπές και στις επενδύσεις, στον βαθμό που μπορεί να τις κάνει. Από την άλλη βρίσκονται τα πανίσχυρα συνδικάτα, που προσπαθούν με κάθε τρόπο να υπερασπιστούν τα συντεχνιακά τους συμφέροντα. Εδώ πρέπει να πω όμως ότι δεν έχω καλή εικόνα για την τρέχουσα ελληνική πραγματικότητα. Η γνώση μου για την αρχαία Ελλάδα της εποχής του Περικλέους είναι πολύ καλύτερη».
«H MΕΡΚΕΛ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΙΔΕΑ ΑΠΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΣΚΕΨΗ»
-Ο κοινωνιολόγος Ούλριχ Μπεκυποστηρίζει ότι η Ανγκελα Μέρκελ, παρά τη στροφή της υπέρ της παροχής βοήθειας στις προβληματικές χώρες της ευρωζώνης, συνεχίζει να προωθεί έναν στόχο:τη δημιουργία μιας γερμανικής Ευρώπης.

«Πρόκειται για παράλογη υπερεκτίμηση αυτής της πολιτικού.Η ιδέα του μακρόχρονου σχεδιασμού της είναι ξένη. Το κύριο μέλημά της σήμερα είναι η πολιτική επιβίωση, η μοναδική στρατηγική της ο οπορτουνισμός.Η εξάρτησή της από τις δημοσκοπήσεις είναι τόσο μεγάλη ώστε δικαιολογεί τον όρο “δημοκρατία της ηχούς” που έχει διατυπώσει η Ελίζαμπετ Νέλε-Νόιμαν.Η Μέρκελ αντιδρά μόνο στις τρέχουσες διαθέσεις του πληθυσμού,από στρατηγική σκέψη δεν έχει ιδέα».


Συνέντευξη στον Ν. ΧΕΙΛΑ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Κυριακή 24 Απριλίου 2011



Έντυπη Έκδοση 

Πώς εξηγείται η «φυσική» μας προδιάθεση να πιστεύουμε σε υπερφυσικά όντα;

Ανάσταση! Ανακάλυψαν την κατοικία του Θεού

Η ανάπτυξη της επιστημονικής σκέψης και η συνακόλουθη επιβολή της τεχνοεπιστήμης ως πρωταρχικής δύναμης για τη διαμόρφωση των νεότερων κοινωνιών υποτίθεται ότι θα συνεπαγόταν, τουλάχιστον στη Δύση, την εξάλειψη της πίστης σε υπερφυσικές οντότητες και την οριστική χρεοκοπία των «εξ αποκαλύψεως» αληθειών των θρησκειών.
Εχουν περάσει πάνω από τρεις αιώνες απρόσκοπτης προόδου των επιστημών και εντυπωσιακής αύξησης των γνώσεών μας για το φυσικό κόσμο και τον άνθρωπο. Σήμερα, εντούτοις, πάνω από το 90% του παγκόσμιου πληθυσμού δηλώνει ότι εξακολουθεί να πιστεύει στην ύπαρξη κάποιας υπερφυσικής, δημιουργικής δύναμης, ενώ το 50% από αυτούς αποκαλεί αυτή τη δύναμη «Θεό».
Πώς μπορούμε να εξηγήσουμε αυτή τη φαινομενικά παράλογη προσκόλλησή μας σε μυστικιστικές ή υπερβατικές εξηγήσεις; Η διαχρονική παρουσία και η σχεδόν ακαταμάχητη γοητεία που ασκεί το «υπερφυσικό» ή το «υπερβατικό» στον ανθρώπινο νου δεν αποτελούν βέβαια ακόμη ένα «μυστήριο» αλλά, αντίθετα, ένα πρώτης τάξεως επιστημονικό πρόβλημα. Ενα πρόβλημα του οποίου η επιστημονική διερεύνηση δεν μπορεί πλέον να εξαντλείται στις απλοϊκές και στείρες ιδεολογικές αντιπαραθέσεις ανάμεσα σε «ένθεους πνευματιστές» και «άθεους υλιστές».
Η νευροθεολογική επιφοίτηση
Πράγματι, η εντυπωσιακή πρόοδος των γνώσεών μας για τη δομή και τη λειτουργία του εγκεφάλου μας θα μπορούσε να συμβάλει -περισσότερο απ' όσο το έχουν καταφέρει κατά το παρελθόν η φιλοσοφία και η θεολογία- στη βαθύτερη κατανόηση του θρησκευτικού φαινομένου.
Αυτό, τουλάχιστον, υποστηρίζουν όσοι επιστήμονες εργάζονται στο διεπιστημονικό αλλά ακόμη ασαφές πεδίο έρευνας που αποκαλείται «νευροθεολογία». Και πρόκειται όντως για ένα «ασαφές» πεδίο έρευνας, αφού ακόμη και όσοι εργάζονται σε αυτό δεν έχουν καταλήξει σε έναν σαφή ή έστω κοινά αποδεκτό ορισμό του ανθρώπινου «θρησκευτικού αισθήματος», ούτε των τυπικών διακριτικών γνωρισμάτων του ή του βιολογικού τους υποστρώματος.
Παρ' όλα αυτά, ο καλύτερος τρόπος να αποσαφηνίσουμε τι ακριβώς επιδιώκει η νευροθεολογία και πώς επιχειρεί να υλοποιήσει το ερευνητικό πρόγραμμά της είναι να περιγράψουμε συγκεκριμένες έρευνες που μας αποκαλύπτουν πώς η σύγχρονη επιστήμη επιχειρεί να κατανοήσει τις θρησκευτικές και υπερφυσικές εμπειρίες των ανθρώπων.
Για παράδειγμα, ο Αντριου Νιούμπεργκ, διάσημος καθηγητής νευροθεολογίας στο Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια (ΗΠΑ) και συγγραφέας του πολυσυζητημένου βιβλίου «Γιατί πιστεύουμε ό,τι πιστεύουμε» (κυκλοφορεί από τις εκδ. ΑΒΓΟ), διατείνεται ότι «ο εγκέφαλός μας είναι ουσιαστικά μια μηχανή πίστης, επειδή δεν έχει άλλη επιλογή». Ο Αμερικανός ερευνητής κατέληξε σε αυτό το προκλητικό συμπέρασμα μελετώντας επί πολλά χρόνια με νευροαπεικονιστικές μεθόδους (αξονική και μαγνητική λειτουργική τομογραφία) τους ζωντανούς εγκεφάλους πολλών πιστών -χριστιανών μοναχών από διάφορα τάγματα, βουδιστών από το Θιβέτ)- καθώς προσεύχονται ή βρίσκονται σε βαθύ διαλογισμό.
Χάρη σε αυτές τις μεθόδους κατάφερε να εντοπίσει και να παρακολουθήσει «ζωντανά» τις νευρικές διεργασίες που συντελούνται στο εσωτερικό τού εγκεφάλου ενώ βρίσκεται σε κατάσταση θρησκευτικής έκστασης.
Ετσι διαπίστωσε ότι εκτός από τις αναμενόμενες περιοχές του μετωπιαίου φλοιού που ενεργοποιούνται όταν συγκεντρώνουμε την προσοχή μας, δραστηριοποιείται έντονα και το στεφανιαίο σύστημα, ένα περίπλοκο δίκτυο από πιο αρχαϊκές δομές του εγκεφάλου που ήταν γνωστό ότι παίζει αποφασιστικό ρόλο στη μνήμη, τη μάθηση και το συναίσθημα· και όχι μόνο, όπως θα δούμε.
Το κύκλωμα της υπερβατικότητας
Οι μελέτες του Νιούμπεργκ επιβεβαίωσαν επιπλέον ότι σε στιγμές θρησκευτικής έκστασης παρατηρείται εντυπωσιακή μείωση της δραστηριότητας των βρεγματικών λοβών του εγκεφάλου, της περιοχής δηλαδή του εγκεφαλικού φλοιού όπου διαμορφώνεται η αίσθηση του Εγώ και της προσωπικής ταυτότητας. Η συχνή απενεργοποίηση των νευρωνικών κυκλωμάτων αυτής της περιοχής κατά τη διάρκεια της βαθιάς προσευχής ή του διαλογισμού έχει συνέπεια να γίνονται ολοένα και πιο ασαφή τα όρια μεταξύ τού Εγώ και του εξωτερικού κόσμου και επομένως δημιουργείται στον μύστη η ρεαλιστικότατη ψευδαίσθηση ότι ενώνεται με το Σύμπαν και επικοινωνεί με το... υπερπέραν!
Από μια άλλη σκοπιά, όμως, θα μπορούσε κάλλιστα να ισχυρισθεί κανείς ότι την υπερβατική «έκσταση» δεν την παράγει ο εγκέφαλος. Αντίθετα, η μυσταγωγική ή υπερβατική εμπειρία κάνει την είσοδό της στα γήινα πράγματα όχι χάρη αλλά μέσω των συγκεκριμένων δομών του εγκεφάλου μας, οι οποίες συνεπώς λειτουργούν ως δέκτες-υποδοχείς της «υπερβατικής πραγματικότητας».
Προφανώς, η ερμηνεία των πειραματικών δεδομένων για τόσο ασαφή αντικείμενα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις ιδεολογικές προκαταλήψεις του εκάστοτε παρατηρητή: για κάποιους, τα πειράματα αυτά αποτελούν την πολυπόθητη απόδειξη της ύπαρξης του Θεού. Για τους πιο ορθολογιστές και δύσπιστους παρατηρητές, αντίθετα, είναι η «σαφής» απόδειξη ότι η πίστη στο «υπερβατικό» και στο «απόλυτο» αποτελεί απλώς ένα βιολογικά απρόβλεπτο υποπροϊόν της λειτουργίας του εγκεφάλου μας.
Αλλος ένας πρωτοπόρος ερευνητής των εγκεφαλικών προϋποθέσεων της θρησκευτικής ή της υπερβατικής εμπειρίας είναι ο Καναδός νευροεπιστήμονας Μάικλ Πέρσινγκερ. Πριν από αρκετά χρόνια, πρώτος αυτός άρχισε να μελετά συστηματικά γιατί οι άνθρωποι που ανήκουν σε διαφορετικά εκκλησιαστικά δόγματα ή σε εντελώς διαφορετικές πολιτισμικές παραδόσεις βιώνουν με πανομοιότυπο τρόπο κάποιες υπερβατικές ή μυστικιστικές εμπειρίες.
Για να διερευνήσει αυτή την πραγματικά σκανδαλώδη σύμπτωση, ο Πέρσινγκερ χρησιμοποίησε μια συσκευή, ένα είδος κράνους, που δημιουργούσε ένα σχετικά ισχυρό αλλά ακίνδυνο μαγνητικό πεδίο γύρω από το κεφάλι των εθελοντών που το φορούσαν. Ο ίδιος, αν και δήλωνε άθεος, μόλις δοκίμασε στον εαυτό του το κράνος διαπίστωσε έκπληκτος ότι είχε, για πρώτη φορά στη ζωή του, μια υπερβατική εμπειρία: ένιωσε την παρουσία του Θεού!
Ετσι διαπίστωσε ότι οι περίεργες εκστατικές εμπειρίες και τα έντονα θρησκευτικά συναισθήματα προέκυπταν κατά κανόνα όταν η ηλεκτρομαγνητική διέγερση που προκαλούσε το κράνος εστιαζόταν στους κροταφικούς λοβούς του εθελοντή. Ηταν η πρώτη προσπάθεια εντοπισμού της κατοικίας του Θεού μέσα στους κροταφικούς λοβούς μας.
Σαφέστερες ενδείξεις ότι τα θρησκευτικά συναισθήματα και οι υπερβατικές εμπειρίες εξαρτώνται άμεσα από κάποιες δομές του εγκεφάλου μας έχουν συσσωρευτεί και από πολυάριθμες κλινικές νευρολογικές έρευνες. Πράγματι, από την αρχαιότητα ήταν γνωστό ότι οι εκδηλώσεις μιας εγκεφαλικής πάθησης, της επιληψίας, συνοδεύονται συχνότατα από μυστικιστικές κρίσεις και έντονες «πνευματικές» εμπειρίες του ασθενούς.
Προς τη ριζική θεοεκτομή
Για παράδειγμα, ένας διεθνούς φήμης νευρολόγος, ο Β.Σ. Ραματσάντραν, υποστηρίζει ότι η συγκεκριμένη εκδήλωση της λεγόμενης «ιερής νόσου», δηλαδή της επιληψίας, μας αποκαλύπτει ότι ο εγκέφαλός μας όντως διαθέτει ένα εξειδικευμένο νευρικό κύκλωμα (στο εσωτερικό του στεφανιαίου συστήματος), το οποίο παίζει αποφασιστικό ρόλο στην παραγωγή των θρησκευτικών εμπειριών μας!
Στο περίφημο βιβλίο του «Φαντάσματα στον εγκέφαλο» (κυκλοφορεί από τις Πανεπιστημιακές Εκδ. Κρήτης) ο Ραματσάντραν προχωράει ακόμη περισσότερο και προτείνει ένα πολύ ενδιαφέρον πείραμα: τι θα συνέβαινε αν για θεραπευτικούς σκοπούς αφαιρούσαμε χειρουργικά αυτό το «κέντρο θρησκευτικότητας» του εγκεφάλου; Μήπως τότε, διερωτάται πολύ εύλογα ο Ραματσάντραν, θα εξαλείφονταν αυτομάτως όλες οι θρησκευτικές ανησυχίες και οι υπερβατικές εμπειρίες και ο χειρουργημένος θεόπληκτος «θα γινόταν άθεος ή αγνωστικιστής; Θα είχαμε εκτελέσει μια θεοεκτομή;».
Ενα αποφασιστικής σημασίας αλλά δυσαπάντητο ερώτημα είναι: ποια ακριβώς βιολογική σκοπιμότητα μπορεί να εξυπηρετούσε η διαμόρφωση, κατά την εξέλιξη του είδους μας, τέτοιων «μυστικιστικών» εγκεφαλικών δομών; Αν, όπως καλά γνωρίζουμε, η εξέλιξη δεν λειτουργεί ποτέ προνοητικά, τότε για ποιο σκοπό να δημιουργήσει τέτοιες εμφανώς «άχρηστες» για την επιβίωσή μας εγκεφαλικές δομές, όπως π.χ. τα κέντρα του Θεού και των υπερβατικών αισθημάτων μας;
Αν πράγματι οι έρευνες της νευροεπιστήμης έχουν καταφέρει να εντοπίσουν κάποια εγκεφαλικά «κέντρα» της θρησκευτικής πίστης, τότε αυτές οι βιολογικές δομές θα πρέπει προφανώς να εξελίχθηκαν επειδή επιτελούν κάποια ζωτικής σημασίας λειτουργία. Ναι, αλλά ποια ακριβώς; Την απάντηση σε αυτό το αποφασιστικό ερώτημα την αναζητούμε ακόμη.
Πάντως, παρά τις ατελείς γνώσεις μας, η μεταμοντέρνα ιδεολογία δεν ικανοποιείται πλέον με τη νεωτερική απομάγευση του κόσμου και την εμφανή χρεοκοπία του κοινωνικού ρόλου των θρησκειών. Τώρα φαίνεται να επιτάσσει τη μετακόμιση του Θεού από το άυλο υπερπέραν στους υλικότατους δαιδάλους του εγκεφάλου μας.

Τρίτη 19 Απριλίου 2011


Συνέντευξη της φιλοσόφου Agnes Heller.

Η διάσημη, ουγγρικής καταγωγής, φιλόσοφος  είναι  καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, όπου διαδέχτηκε την Ηanna Arendt. To 2010 τιμήθηκε με το μετάλλιο Γκέτε για το συνολικό της έργο.
Η Χέλλερ είναι η πιο γνωστή κατήγορος του νέου ουγγρικού νόμου για τον τύπο και γιαυτό δέχεται συχνά δυσφημιστικές καταγγελίες και απειλητικές επιστολές. Οπως εξηγεί η ίδια δεν φοβάται. «Το άγχος δεν είναι στον χαρακτήρα μου».
Η Χέλλερ επιρρίπτει στον ούγγρο πρωθυπουργό Βίκτορ Ούρμπαν άρνηση και καταπίεση. Ο Ούρμπαν επιθυμεί την συγκέντρωση της εξουσίας στα χέρια του». ««Θέλει να είναι ο μοναδικός νομοθέτης και να περιορίσει την Αντιπολίτευση όλο και πιο πολύ.Τον αμφιλεγόμενο νόμο για τον Τύπο, που ισχύει απο την αρχή της χρονιάς στην Ουγγαρία, τον βλέπει ως μέσο ελέγχου. Στο νέο σχέδιο Συντάγματος επικρίνει η Χέλλερ το γεγονός οτι αναγνωρίζει μόνο χριστιανικές αξίες, ενώ οι δημοκρατικές και ρεμπουπλικανικές παραδόσεις δεν αναφέρονται πιά καθόλου. «Η ουγγρική ευθύνη για την απέλαση των εβραίων στη διάρκεια του ναζισμού δεν ανανγωρίζεται».
Σχετικά με τις πολιτικές προθέσεις του Ορμπαν πιστεύει « οτι πρόκειται για έναν δημαγωγό, έναν δεξιό εθνικιστή που υπηρετέι πραγματικά μόνο τα συμφέροντα των πλουσίων.
Αναφορικά με την κατάσταση στη Λιβύη, την Τυνησία και την Αίγυπτο εκφράζει τον σκεπτικισμό της και προειδοποιεί για την σύγχυση σχετικά με τις εξεγέρσεις. «Δεν είναι όλες οι εξεγέρσεις επαναστάσεις κι ουτε όλες οι επαναστάσεις προοδευτικές. Οι εικόνες απο τον αραβικό κόσμο που μας προμηθεύει η τηλεόραση είναι «λογοκριμένες» και κατα μια έννοια  σχηματοποιημένες.  «Ο,τι βλέπω στην τηλεόραση δεν αποτελεί για εμένα απόδειξη» .
Η Χέλλερ γεννημένη το 1929 σε μια εβραϊική οικογένεια και κατάφερε να αποφύγει την εκτόπιση στη διάρκεια του ναζιστικού καθεστώτος. Υπήρξε μαθήτρια του Λούκατς  και διάδοχος της Χάννα Αρεντ  στην έδρα της φιλοσοφίας στη Νέα Υόρκη.
Σήμερα δέχεται προσωπικές επιθέσεις για την κριτική της στον ουγγρικό νόμο για τον Τύπο. «Δέχομαι ΣΜΣ  απο ανθρώπους που δεν γνωρίζω, που μου λένε πράγματα που δεν μπορώ να αναφέρω».
Στο ερώτημα αν έχει άγχος, η 81- χρονη, λέει ότι πηγαίνει τρείς φορές την εβδομάδα για κολύμπι και μια φορά τη βδομάδα για ορειβασία. «Δεν φοβάμαι ποτέ. Δεν ταιρίαζει στον χαρακτήρα μου να έχω άγχος» Σε μια μεγαλύτερη συνέντευξή της μιλάει για την έννοια της ελευθερίας, για τα θεμελιώδη δικαιώματα, για τον Μάρξ και τη ζωή της και εξηγεί γιατί εκτιμά περισσότερο την Αμερική απο την Ευρώπη.

Τρίτη 5 Απριλίου 2011


ΔΙΕΘΝΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΝΕΑ
                                   
Βερολίνο. Μετά τον φοβερό συνδυασμό φυσικών και ανθρωπογενών καταστροφών στην Ιαπωνία ένα τεράστιο κίνημα ενάντια στα πυρηνικά εργοστάσια ξαναβγήκε στους δρόμους 4οο κωμοπόλεων και πόλεων της Γερμανίας. Η διαμαρτυρία στρέφεται ενάντια  στην υποκριτική στάση της Γερμανικής κυβέρνησης  και απαιτεί την άμεση λήψη σχετικών μέτρων.
Η απόφαση της κυβέρνησης για προσωρινό «μορατόριο» τριών μηνών, στα παλιά πυρηνικά εργοστάσια,  εξόργισε τους διαδηλωτές που πιστέουν οτι πρόκειται για προεκλογικό ελιγμό. «Η Μέρκελ δεν φοβάται τη ραδιενέργεια αλλά τις εκλογές» έγραφε ένα πανό.  Πράγματι το πολιτικό κλίμα στη Γερμανία είναι πολύ αρνητικό και το θέμα των πυρηνικών εργοστασίων αποτελεί ένα κεντρικό ζήτημα που θα καθορίσει την έκβαση των εκλογών και την τύχη της κυβέρνησης.
Στις διαδηλώσεις, σ’αντίθεση με ότι συμβαίνει στην Ελλάδα για το ίδιο θέμα,  πήραν μέρος εκατοντάδες χιλιάδες γερμανών πολιτών με τη συμμετοχή πολιτικών της αντιπολίτευσης, των συνδικάτων και πρωτοβουλιών πολιτών ενάντια στα πυρηνικά. Η ατμόσφαιρα είναι βαριά και η οργή των πολιτών έκδηλη.
Το μήνυμα είναι σαφές. Η απόφαση της κας Μέρκελ για προσωρινή διακοπή λειτουργίας των παλιών αντιδραστήρων δεν καθησύχασε κανέναν. Οι πολιτες απαιτούν, σε πρώτη φάση, την οριστική διακοπή λειτουργίας των επτά παλαιότερων ατομικών εργοστασίων και του αντιδραστήρα Κρύμελ που παρουσίαζει συχνά βλάβες.
Οπως διαπιστώνουν παρατηρητές «ποτέ στην ιστορία των αντιπυρηνικού κινήματος δεν έγιναν σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα τόσες και τόσο πολυπληθείς διαδηλώσεις», που συνεχίζονται σ’όλες τις μεγάλες πόλεις της Γερμανίας, ενώ έχουν προγραμματιστεί για τις 25 Απριλίου, με αφορμή την 25 επέτειο της καταστροφής στο Τσερνομπιλ, μαζικές διαδηλώσεις σε 13 ατομικά εργοστάσια.
Το αντιπυρηνικό κίνημα της Ευρώπης, και όχι μόνο, πoλλά θα είχε να διδαχτεί απο τους γερμανούς ενεργούς πολίτες που δείχνουν, εδώ καί χρόνια, αξιοθαύμαστη ευαισθησία, ετοιμότητα και  αγωνιστικότητα .

Πεκίνο. Μας έρχονται και κάποια καλά νέα απο την Ανατολή ! Η Κίνα αποφάσισε να περάσει σε μια «πράσινη επίθεση», που θα αυξάνεται κατά 7% το χρόνο. Χιλιάδες ανεμογεννήτριες, μαζική ανέγερση υδροηλεκτρικών εργοστασίων προβλέπει το πρόγραμμμά της για να γίνει η οικονομία της πιό «οικολογική» και αποτελεσματική. H Κίνα η δεύτερη στον κόσμο οικονομία, ανήκει, μαζί με τις ΗΠΑ, στους μεγαλύτερους εισαγωγείς και καταναλωτές ενέργειας.
Το νέο πενταετές ενεργειακό πρόγραμμα προβλέπει το «πρασίνισμα» της σημερινής απαρχαιομένης, ρυπογόνου και ενεργοβόρου βιομηχανίας. Το κομμουνιστικό κόμμα της Κίνας, σ’αντίθεση με παλαιότερες πρακτικές της σχεδιασμένης οικονομίας, δεν δίνει συγκεκριμένα λεπτομερή σχέδια παραγωγής αλλά μόνο τις κατευθυντήριες γραμμές  και τις στρατηγικές αποφάσεις του μέλλοντος.
Η οικονομία θα πρέπει να διατηρήσει μιαν αύξηση γύρω στο 7% για να αποφευχθεί η «υπερθέρμανση» της οικονομίας. Το ακαθάριστο εθνικό προϊόν θα πρέπει να αυξηθεί κατά 50% για να φτάσει τα 5.400 δισεκατομμύρια ευρώ. Επομένως τα ενεργειακά πράσινα σχέδια της Κίνας αποτελούν ένα φιλόδοξο σχέδιο. Εκατοντάδες εκατομμύρια Κινέζων πρόκειται να μετακινηθούν απο την ύπαιθρο στις πόλεις. Οι πόλεις όπως είναι γνωστό καταναλώνουν περισσότερη θέρμανση και  νερό από ότι τα χωριά.
Δυστυχώς όμως και στο  μέλλον οι  ανάγκες για ενέργεια θα καλυφθούν απο την άφθονες ποσότητες άνθρακα, που φθάνουν  σήμερα τα 70%. Ταυτόχρονα η κατανάλωση φυσικού αερίου θα αυξηθεί απο 4% του ενεργειακού μείγματος  στα 8%. Παράλληλα θα αυξηθεί  το μερίδιο των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της Ατομικής ενέργειας απο 8,3% στα 11,4% μέχρι το 2015 και τελικά προβλέπεται να φτάσει τα 15% μέχρι το 2020. Η κινεζικη κυβέρνηση σχεδιάζει επίσης τα επομενα χρόνια την επέκταση των υδροηλεκτρικών σταθμών ώστε να φτάσουν σε πρόσθετη ενεργειακή απόδοση 120 γιγαβάτ. Νέα πυρηνικά εργοστάσια θα προσθέσουν 40 γιγαβάτ, ανενογεννήτριες 70  και φωτοβολταϊκά 5 γιγαβάτ. Για το σκοπό αυτό πρόκειται να επενδυθούν στον ενεργειακό τομές  578 δις. ευρώ απο τα οποία τα 55δις. θα δοθούν για την εγκατάσταση δικτύων μεταφοράς ενέργειας.
Στον τομέα της εξοικονόμησης ενέργειας απομένουν πολύ λίγα περιθώρια αφου το επίπεδο εξοικονόμησης ενέργειας των επιχειρήσεων πλησιάζει τα διεθνή επίπεδα. Κάποιοι υπάλληλοι στην επαρχία έφτασαν στο σημείο να διακόψουν την παροχή ενέργειας, ακόμη και σε νοσοκομεία, για να πετύχουν τους στόχους εξοικονόμησης που είχαν αποφασιστεί...Ολα δείχνουν οτι η Κίνα είναι σε θέση να υλοποιήσει τις υποσχέσεις της για μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 40- 45 %, μέχρι το 2020, κατα μονάδα ακαθοριστου εθνικού προϊόντος. Παρόλα αυτά σε απόλυτους αριθμούς οι εκπομπές αερίων που επηρεάζουν το κλίμα θα αυξηθούν τελικά, λόγω της ραγδαίας οικονομικής ανάπτυξης. Ολα δείχνουν οτι οι αγώνες και οι προσπάθειες για εξασφάλιση  ενεργειακών πηγών  σ’όλοκληρο τον πλανήτη θα εξακολουθήσει για καιρό να συνεχίζεται με ειρηνικούς και συχνά πολεμικούς τρόπους...